1 procent
zobacz >>>





Emocje po utracie pracy

   Utrata pracy jest zdarzeniem, które zajmuje jedno z najwyższych miejsc na liście czynników stresogennych. To bez wątpienia w odczuciu większości z osób kryzys - sytuacja, która wywołuje w nas różnorodne, silne i zwykle negatywne emocje. Ludzie różnie reagują na utratę pracy, nie wszyscy doświadczamy takich samych emocji. Jednocześnie niezależnie od powodu, dla którego straciliśmy pracę, emocje, których doświadczamy prawdopodobnie w dużym stopniu wyczerpuje poniższa lista:

-SZOK
Jest szczególnie intensywny i silny wówczas, gdy utrata pracy jest zdarzeniem niespodziewanym, zaskakującym, spotyka nas w ogólnie trudnej sytuacji życiowej i odczuwana jest jako bardzo niesprawiedliwa, niezasłużona;

-ZAPRZECZENIE
Dotyczy sytuacji, w których jakby nie przyjmujemy do wiadomości faktu, iż utraciliśmy pracę. Niechętnie rozmawiamy na ten temat, czasami wręcz zachowujemy się tak, jakby nic nie zmieniło się w naszej sytuacji zawodowej - rano wychodzimy z domu, nie informujemy najbliższego otoczenia o utracie pracy, żyjemy jakby w "półśnie";

-ULGA
Ludzie w różny sposób reagują na sytuację utraty pracy, czasami rozwiązanie umowy może być odczuwane jako ulga po długim i wyczerpującym okresie napięcia psychicznego; odprawa z pracy może też wpłynąć na to, że kilka miesięcy po utracie pracy zamieni się w udane "wakacje";

-ZŁOŚĆ
Zwykle pojawia się po dłuższym okresie bezskutecznego poszukiwania nowej pracy... wracają wówczas negatywne emocje, intensyfikują się pytania o to, "dlaczego ja?", dlaczego utarta pracy przydarzyła się właśnie mnie a nie innej osobie; zazdrościmy kolegom, którzy nadal pracują; zaczynamy niechętnie odnosić się do rodziny i najbliższego otoczenia, które może źle myśleć o nas z powodu z powodu utraty pracy ("nieudacznik", niezaradny życiowo, bezwartościowy);

-TARGOWANIE SIĘ
Ma miejsce wówczas, gdy wracamy do sytuacji związanej z utratą pracy; rozważamy jeszcze alternatywne rozwiązania, nawet w myślach "targujemy się" z pracodawcą, proponując inne rozwiązanie zaistniałego konfliktu czy sytuacji, - mimo, iż jest to już niemożliwe;

-POCZUCIE WINY I ŻALU
To stan, w którym towarzyszy nam poczucie porażki, przegranej, że nie potrafiliśmy się skutecznie obronić, że naraziliśmy swoją rodzinę na trudności finansowe;

-PANIKA
Nie planujemy odpowiednio swoich działań związanych z poszukiwaniem zatrudnienia, chaotycznie odpowiadamy na różne oferty pracy, które nie korespondują z naszymi kwalifikacjami i umiejętnościami. Tym działaniom rzadko towarzyszą spodziewane efekty, podejmowane bezmyślnie i jakby w amoku próby ponownego wejścia na rynek pracy nie przynoszą oczekiwanej zmiany swojej sytuacji zawodowej. Pogłębiają tylko uczucie zagubienia, rozgoryczenia i frustracji;

-ZAŁAMANIE SIĘ
Negatywne emocje związane z utratą pracy zabarwiają nasz stan ducha, ogarnia nas zniechęcenie i ogólnie brak wiary i perspektyw na zmianę swojej sytuacji. Zachwiane zostaje nasze poczucie wartości, bezpieczeństwa, niezależności, a także szacunku do samego siebie. Tracimy poczucie kontroli nad swoim życiem, ster wymyka się spod naszych rąk. W naszym odczuciu tym, co nas spotyka rządzi przypadek, los czy fatum. Zaburzeniom nastroju towarzyszą również często zakłócenia snu, łaknienia, czasami uzależnienie od jakiś środków odurzających, alkoholu. Otoczenie przejawiany przez nas brak zainteresowania zmianą swojej sytuacji może paradoksalnie odbierać nie jako kryzys i załamanie, ale przejaw lenistwa i braku troski o najbliższych. Sytuacja ta pogłębia napięcie w rodzinie, odbija się na relacjach małżeńskich, naraża na ogromny stres dzieci, których trudności w przystosowaniu się do sytuacji, jaka panuje w rodzinie mogą manifestować się w obniżonych wynikach w nauce, zachowaniu w szkole. Błędne koło zamyka się - stres paraliżuje nas i blokuje motywację i odbiera jakiekolwiek chęci do szukania nowej pracy.


Podsumowując dotychczasowe omówienie chciałabym zwrócić uwagę, że często tłem tych negatywnych emocji związanych z utratą pracy jest bierna postawa. Tymczasem nawet w obliczu tak trudnej sytuacji, z którą spotykamy się (zwłaszcza po raz pierwszy), jaką jest utrata pracy wykazanie się postawą aktywną nie tylko mobilizuje do działania, ale także uaktywnia szybsze generowanie pomysłów oraz sprawia, że mniej "czujemy", a więcej "myślimy". W języku chińskim słowo "kryzys" tworzą dwa znaki, które oznaczają "niebezpieczeństwo", i "ukryte możliwości". W kulturze chińskiej ludzie wierzą, iż trudnościom towarzyszy jednocześnie zapowiedź rozwoju. Problem, który nas, bowiem w danym momencie dotyka może okazać się w naszym życiu punktem zwrotnym - gdyż po dotkliwych i bolesnych doświadczeniach może nastąpić zmiana na lepsze.
W życiu każdego z nas jest miejsce zarówno na rzeczy dobre i trudne, zdarzają się sytuacje kryzysowe. Utrata pracy jest bez wątpienia jedną z nich. Od nas jednak w dużej mierze zależy, jak się zachowamy i co dalej zrobimy - czy poddamy się, czy po przeanalizowaniu sytuacji będziemy aktywnie poszukiwać innych sposobów rozwiązań i będziemy wzbogaceni o poprzednie doświadczenia. Niektóre cele można osiągnąć tylko wtedy, gdy zmienimy sposób myślenia, kiedy spojrzymy na nie z innej strony. Gdy zastanowimy się, w jaki inny, nowy i kreatywny sposób można je osiągnąć.


Źródła:
Materiały szkoleniowe dla Liderów Klubu Pracy (2003), sesja 3. Warszawa: MGPiPS

Agnieszka Chmielewska - Psycholog.

Laboratorium ECDL


Polskie Towarzystwo Informatyczne

Agencja Zatrudnienia Fundacji Fuga Mundi

Nasza działalność została nagrodzona DYPLOMAMI

Dobre Praktyki
EFS 2008

Dobre Praktyki
PFRON 2006

Polityka prywatności | Mapa serwisu

© 2008 Fundacja Fuga Mundi, wszelkie prawa zastrzeżone

Data ostatniej modyfikacji: 12.02.2020r.
Stronę odwiedzono 18585844, aktualnie przegląda ją 6 osób.
FFM Projekt współfinansowany ze środków
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
PFRON